Công Trình Cửa Võng Vòm Mai Điểu Cho Gian Thờ Nhỏ Tại Hưng Yên
Không gian thờ cúng mỗi gia đình có một đặc điểm riêng. Có gian thờ rộng nằm trong nếp nhà 3 gian truyền thống, có không gian thờ trong nhà phố hiện đại, cũng có những gian thờ nhỏ với kiến trúc đặc biệt mà không thể áp dụng nguyên mẫu các bộ đồ thờ thông thường.
Công trình tại Hưng Yên là một trường hợp như vậy. Gia chủ có một gian thờ tương đối nhỏ, phía trước được tạo thành khung vòm cong thay vì hệ khung vuông góc thông thường.
Thay vì đưa một mẫu cửa võng vuông vào rồi xử lý phần còn lại, Đồ Thờ Sơn Đồng Trần Hùng thiết kế riêng một bộ Cửa võng vòm Mai Điểu, uốn cong theo đúng hình dáng khung vòm hiện hữu.
Đây là một công trình nhỏ về diện tích nhưng lại cho thấy khá rõ một nguyên tắc khi làm đồ thờ theo yêu cầu: sản phẩm phải thích ứng với không gian thực tế, chứ không phải bắt không gian phải chạy theo một mẫu có sẵn.
Gian thờ nhỏ nhưng có hình dáng đặc biệt
Không gian thờ trong công trình này không có mặt tiền vuông vức như nhiều gian thờ thông thường. Phía trước là một khung vòm cong, tạo hình dáng giống một ô cửa vòm bao quanh khu vực thờ.
Với một không gian như vậy, nếu sử dụng cửa võng có phần đỉnh ngang thì phần sản phẩm và phần kiến trúc sẽ không đồng nhất. Khoảng trống phía trên có thể bị lệch, tỷ lệ hai bên không cân và bộ cửa võng dễ tạo cảm giác như một sản phẩm được đặt vào sau cùng.
Vì vậy, bài toán của công trình không nằm ở việc chọn một mẫu cửa võng có sẵn, mà là thiết kế lại hình dáng cửa võng theo đúng cung vòm của gian thờ.
Cửa võng vòm Mai Điểu được làm theo khung kiến trúc hiện hữu
Giải pháp được lựa chọn là Cửa võng vòm chạm Mai Điểu.
Phần đỉnh cửa võng được uốn theo đường cong của khung vòm phía trước. Các đường nét của hoa văn được tính toán để chạy theo hình dáng tổng thể, thay vì chỉ cắt ngang một mẫu cửa võng thông thường.
Đề tài Mai Điểu cũng phù hợp với cách xử lý này bởi hệ cành mai, hoa và chim có thể tạo thành những đường chuyển động mềm mại theo cung cong.
Khi hoàn thiện, cửa võng nằm gọn trong khung kiến trúc hiện hữu. Đường cong của cửa võng và đường cong của gian thờ trở thành một thể thống nhất, giúp khu vực thờ có cảm giác được thiết kế đồng bộ ngay từ đầu.
Không gian nhỏ không có nghĩa là phải bỏ cửa võng
Một trong những suy nghĩ phổ biến khi làm gian thờ nhỏ là chỉ nên sử dụng những món đồ đơn giản, hạn chế cửa võng hoặc các lớp đồ thờ truyền thống vì sợ không gian bị chật.
Thực tế, điều quan trọng hơn là tỷ lệ và cách bố trí.
Trong công trình này, kích thước và hình dáng cửa võng được tính theo chính ô vòm của gian thờ. Vì vậy, cửa võng không trở thành một khối đồ thờ chiếm thêm diện tích mà đóng vai trò như một lớp ngăn và khung định hình cho không gian thờ.
Cách làm này cho thấy một gian thờ nhỏ vẫn có thể sử dụng những yếu tố truyền thống như cửa võng, câu đối, cuốn thư nếu người thiết kế biết tiết chế và tính toán theo không gian thực tế.
Đôi câu đối phẳng được bố trí phía ngoài
Phía ngoài cửa võng là đôi câu đối phẳng, tạo thành hai điểm nhấn theo chiều đứng ở hai bên gian thờ.
Câu đối phẳng có hình thức gọn hơn so với câu đối máng hoặc những cấu kiện chạm nổi có chiều sâu lớn. Với một không gian thờ nhỏ, lựa chọn này giúp giữ được yếu tố trang trí truyền thống nhưng không làm phần phía trước trở nên quá dày.
Đôi câu đối cũng tạo thành hai đường dẫn thị giác, hướng sự chú ý vào khu vực thờ ở trung tâm.
Cuốn thư được đưa vào tường hậu
Một điểm bố trí đáng chú ý khác là cuốn thư không đặt ở lớp ngoài mà được treo tại tường hậu.
Cách bố trí này phù hợp với đặc điểm của gian thờ. Khi cửa võng đã đảm nhiệm vai trò tạo khung ở phía trước, cuốn thư được đưa vào bức tường phía trong để tạo một điểm nhấn ở lớp cuối của không gian.
Nhờ vậy, khi nhìn từ ngoài vào, gian thờ có sự phân lớp rõ ràng: cửa võng ở phía trước – khu vực thờ ở trung tâm – cuốn thư ở tường hậu.
Đây cũng là cách xử lý thường thấy khi làm đồ thờ theo không gian thực tế: không nhất thiết mọi món đồ đều phải nằm trên cùng một lớp. Quan trọng là chúng phải tạo được sự cân đối trong tổng thể.
Mai Điểu trên cửa võng – lựa chọn phù hợp với đường cong
Với cửa võng có hình dáng đặc biệt, đề tài chạm cũng cần được cân nhắc để phù hợp với hình thức của sản phẩm.
Mai Điểu có cành mai, hoa và chim là những đường nét có tính chuyển động tự nhiên. Khi đưa vào một bộ cửa võng vòm, các cành hoa có thể được tổ chức chạy theo cung cong, giúp phần hoa văn không bị gãy hoặc tạo cảm giác bị ép vào một khung hình vuông.
Điều này làm cho hoa văn và hình dáng sản phẩm hỗ trợ lẫn nhau: đường cong của kiến trúc tạo khung, còn đường nét của Mai Điểu tạo chuyển động bên trong.
Từ một gian thờ nhỏ đến một bộ đồ thờ vừa vặn với không gian
Điểm đáng nói ở công trình này không nằm ở quy mô. Đây là một gian thờ nhỏ, nhưng chính kích thước hạn chế lại khiến việc thiết kế phải chính xác hơn.
Với những không gian lớn, người thợ có thể có nhiều khoảng để điều chỉnh. Nhưng trong một gian thờ nhỏ, chỉ cần cửa võng cao hơn một chút, câu đối dày hơn hoặc cuốn thư đặt không đúng vị trí cũng có thể làm tổng thể trở nên bí.
Do đó, khi thực hiện, các yếu tố như chiều rộng, chiều cao, độ cong của vòm, khoảng sáng và vị trí của từng lớp đồ thờ đều cần được tính cùng nhau.
Đây cũng là lý do Đồ Thờ Sơn Đồng Trần Hùng không chỉ làm theo những mẫu có sẵn mà nhận thiết kế và chế tác đồ thờ theo kích thước, kiến trúc và nhu cầu thực tế của từng gia đình.
Mỗi không gian thờ có một bài toán riêng
Công trình Hưng Yên là một gian thờ nhỏ có khung vòm. Nhưng những công trình mà người thợ gặp trong thực tế lại rất đa dạng.
Có những gian thờ nằm trong nhà 3 gian truyền thống, nơi cần bố trí nhiều lớp như Hoành phi, Hạ xà, Cửa võng, Thiều Châu, bàn thờ và cuốn thư.
Có những ngôi nhà hiện đại, gia chủ muốn đưa một bộ đồ thờ truyền thống vào phòng khách hoặc một không gian có kiến trúc hiện đại. Khi đó, kích thước, chiều sâu và cách phân lớp phải được điều chỉnh để không gian thờ hòa nhập với kiến trúc mới.
Cũng có những công trình là nhà thờ họ, đình, chùa, nơi yêu cầu về bố cục, tỷ lệ, đề tài chạm và mức độ trang nghiêm lại khác với không gian thờ tư gia.
Vì vậy, không có một kích thước hay một mẫu đồ thờ duy nhất phù hợp cho tất cả.
Điều quan trọng là người thợ phải đọc được không gian và từ đó đưa ra cách xử lý phù hợp.
Đồ Thờ Sơn Đồng Trần Hùng làm đồ thờ theo từng không gian thực tế
Từ một gian thờ nhỏ như công trình tại Hưng Yên đến những gian thờ lớn trong nhà truyền thống, nhà thờ họ hay các công trình đình, chùa, yêu cầu về sản phẩm có thể hoàn toàn khác nhau.
Đồ Thờ Sơn Đồng Trần Hùng trực tiếp chế tác các hạng mục như cửa võng, Hoành phi câu đối, cuốn thư, án gian, sập thờ, Thiều Châu và các hệ thống đồ thờ đồng bộ.
Với những không gian có hình dáng đặc biệt như vòm cong, kích thước không tiêu chuẩn hoặc kiến trúc hiện đại, xưởng có thể tính toán lại hình dáng và tỷ lệ sản phẩm theo chính không gian thực tế.
Mục tiêu không phải là đưa một mẫu có sẵn vào mọi nơi, mà là làm ra một bộ đồ thờ phù hợp với chính gian thờ mà gia chủ đang có.
Thông tin công trình
- Địa điểm: Hưng Yên
- Không gian: Gian thờ nhỏ trong gia đình
- Đặc điểm kiến trúc: Khung gian thờ dạng vòm cong
- Hạng mục chính: Cửa võng vòm Mai Điểu
- Cách xử lý: Cửa võng được thiết kế cong theo khung vòm hiện hữu
- Phía ngoài: Đôi câu đối phẳng
- Tường hậu: Cuốn thư
- Định hướng thiết kế: Giữ yếu tố truyền thống nhưng điều chỉnh tỷ lệ theo không gian thực tế
Từ gian thờ nhỏ đến công trình lớn – mỗi nơi một cách làm
Một bộ đồ thờ đẹp không nhất thiết phải nằm trong một gian thờ thật lớn. Điều quan trọng là sản phẩm được đặt đúng tỷ lệ, đúng vị trí và phù hợp với kiến trúc xung quanh.
Công trình tại Hưng Yên là một ví dụ đơn giản nhưng rõ ràng: chỉ cần thay đổi hình dáng cửa võng theo cung vòm của gian thờ, toàn bộ khu vực thờ đã có sự liên kết tự nhiên với kiến trúc hiện hữu.
Đó cũng là tinh thần mà Đồ Thờ Sơn Đồng Trần Hùng theo đuổi khi thực hiện các công trình: dù không gian thờ lớn hay nhỏ, hiện đại hay truyền thống, nhà riêng hay nhà thờ họ, đình hay chùa, mỗi công trình đều cần được nhìn từ chính không gian thực tế để có cách làm phù hợp.
Không làm một mẫu cho tất cả. Mỗi không gian có một cách xử lý riêng.
Đồ Thờ Sơn Đồng Trần Hùng
Xưởng trực tiếp chế tác đồ thờ tại Sơn Đồng – Hà Nội.
Nhận thiết kế và chế tác đồ thờ theo không gian thực tế: bàn thờ, án gian, sập thờ, cửa võng, Hoành phi câu đối, cuốn thư, Thiều Châu và các hệ thống đồ thờ đồng bộ.
Hotline/Zalo: 0986 161 623
Xưởng: Sơn Đồng, Hoài Đức, Hà Nội
